دانشگاه رازی آموزش و مدیریت کارآفرینی 2980-9436 5 2 2026 06 22 Explaining and Predicting Organizational Entrepreneurship Based on Transformational Leadership Style and Psychological Empowerment of Managers تبیین و پیش‌بینی کارآفرینی سازمانی بر پایه سبک رهبری تحول‌آفرین و توانمندسازی روان‌شناختی مدیران 91 120 4326 10.22126/eme.2026.13888.1319 FA زینب صادقی گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. 0000-0001-9037-3879 سمیه نصیرزاده گروه مطالعات مدیریت آموزش عالی، موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی، تهران، ایران. 0000-0003-2629-3086 Journal Article 2026 05 08 Entrepreneurship, as a fundamental necessity for transformation in the higher education system, requires the utilization of modern leadership patterns and the enhancement of cognitive and psychological competencies of managers. Accordingly, the present study aimed to explain and predict organizational entrepreneurship based on transformational leadership style and psychological empowerment among senior and middle managers of public universities in Tehran. In terms of purpose, this research was applied, and in terms of method, it was descriptive-correlational. The statistical population consisted of all senior and middle managers of public universities in Tehran during the 2024–2025 academic year (N = 322). Based on the Morgan table, a sample of 177 participants was selected using proportional stratified random sampling. Data were collected using the Transformational Leadership Questionnaire developed by Bass and Avolio (2003), the Psychological Empowerment Questionnaire, and Hill’s Organizational Entrepreneurship Questionnaire (2003). The questionnaires’ validity was confirmed by experts, and their reliability—assessed using Cronbach’s alpha coefficients of 0.90, 0.96, and 0.89, respectively—indicated satisfactory internal consistency. Data analysis was performed using SPSS software through descriptive statistics (frequency, percentage, mean, and standard deviation) and inferential statistics, including Pearson correlation coefficient and stepwise multiple regression analysis. The findings revealed that transformational leadership style and psychological empowerment were positively and significantly related to organizational entrepreneurship and played a significant role in explaining its variance. The results of regression analysis indicated that psychological empowerment accounted for 18% and transformational leadership for 13% of the variance in organizational entrepreneurship, demonstrating significant predictive power. Among these variables, psychological empowerment had a stronger contribution to predicting organizational entrepreneurship. Overall, the results suggest that strengthening psychological empowerment alongside the adoption of transformational leadership style can effectively promote and enhance organizational entrepreneurship in universities. کارآفرینی سازمانی، به عنوان یکی از ضرورت‌های اساسی تحول در نظام آموزش عالی، مستلزم بهره‌گیری از الگوهای نوین رهبری و ارتقای شایستگی‌های شناختی و روان‌شناختی مدیران است. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف تبیین و پیش‌بینی کارآفرینی سازمانی بر پایه سبک رهبری تحول‌آفرین و توانمندسازی روان‌شناختی در میان مدیران ارشد و میانی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از حیث روش، توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری شامل تمامی مدیران ارشد و میانی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران در سال تحصیلی 1403–1404 به تعداد 322 نفر بود که بر اساس جدول مورگان، نمونه‌ای به حجم 177 نفر با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای نسبی انتخاب شد. داده‌های پژوهش با استفاده از پرسشنامه رهبری تحول‌آفرین باس و آولیو (2003)، پرسشنامه توانمندسازی روان‌شناختی و پرسشنامه کارآفرینی سازمانی هیل (2003) گردآوری شد. روایی ابزارها به تأیید متخصصان رسید و پایایی آن‌ها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ به‌ترتیب 90/0، 96/0 و 89/0 نشان‌دهنده مطلوب بودن همسانی درونی ابزارها بود. تحلیل داده‌ها با بهره‌گیری از نرم‌افزار SPSS و از طریق آمار توصیفی و آزمون‌های استنباطی شامل ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه به روش گام‌به‌گام انجام شد. یافته‌ها نشان داد که بین سبک رهبری تحول‌آفرین و توانمندسازی روان‌شناختی با کارآفرینی سازمانی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد و این متغیرها در تبیین تغییرات کارآفرینی سازمانی نقش معناداری ایفا می‌کنند. نتایج تحلیل رگرسیون نیز حاکی از آن بود که توانمندسازی روان‌شناختی با تبیین 18 درصد و سبک رهبری تحول‌آفرین با تبیین 13 درصد از واریانس کارآفرینی سازمانی، از قدرت پیش‌بینی معناداری برخوردارند؛ به‌گونه‌ای که توانمندسازی روان‌شناختی سهم بیشتری در پیش‌بینی این متغیر دارد. در مجموع، نتایج پژوهش نشان می‌دهد که تقویت ابعاد توانمندسازی روان‌شناختی در کنار به‌کارگیری سبک رهبری تحول‌آفرین می‌تواند نقش مؤثری در توسعه و ارتقای کارآفرینی سازمانی در دانشگاه‌ها ایفا کند.