تدوین سازوکارهای بهینه مشارکت زنان روستایی در کسب و کارهای گیاهان دارویی با رویکرد کارآفرینانه در استان ایلام

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی و عمران روستایی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، ایران.

چکیده

استان ایلام با برخورداری از منابع طبیعی غنی و پوشش گیاهی متنوع، ظرفیت بالایی برای توسعه کسب‌وکارهای کارآفرینانه در حوزه گیاهان دارویی دارد. زنان روستایی، به‌ویژه سرپرستان خانوار، نقش مهمی در بهره‌برداری از این منابع ایفا می‌کنند و می‌توانند با رویکرد کارآفرینانه، به محرک‌های اقتصادی منطقه تبدیل شوند. تدوین سازوکارهای بهینه برای مشارکت آنان، زمینه‌ساز توانمندسازی اجتماعی، کاهش بیکاری و ارتقای معیشت پایدار خواهد بود. این پژوهش در راستای شناسایی موانع و طراحی راهکارهای کارآفرینانه برای توسعه مشارکت زنان در کسب و کارهای گیاهان دارویی استان ایلام انجام شده است. در راستای شناسایی سازوکارهای کارآفرینانه در کسب و کارهای کارآفرینانه از رویکرد کیفی و پارادایم نظریه داده بنیاد استفاده شد. ابزار اصلی جمع‏آوری داده مصاحبه نیم‏ساختار یافته بود که داده‏ها بعد از 19 نفر اشباع نظری حاصل شد. نتایج نشان داد همچون تأثیر سوء تحریم‏ها بر کسب و کار (چند برابر شدن قیمت بذر و نهاده‏های مورداستفاده)، عدم حمایت نهادها و ادارات دولتی از کسب و کار زنان روستایی، نداشتن فرصت‏های تحصیل بالاتر و عدم دستیابی به جایگاه و مراتب بالاتر، مخالفت خانواده و اقوام در راه‏اندازی کسب و کار، بروز مشکلات رفت و آمد در فصول مختلف سال از روستا به شهر، اولویت دادن به کشت گندم وجا نیفتادن کشت گیاهان دارویی در منطقه، آسیب دیدن به سلامت جسم به دلیل فشار و سختی کار زیاد، اختصاص ندادن سیاست‏هایی جهت خرید تضمینی گیاهان دارویی، سخت بودن دسترسی به وام و اعتبارات دولتی به‏عنوان مهم‏رین چالش‏های زنان روستایی بودند. در نهایت جهت خروج از موانع کسب کارهای گیاهان دارویی با رویکرد گیاهان دارویی 9 سازوکار اقتصادی، سازوکار اجتماعی، سازوکار فرهنگی-دانشی، سازوکار شخصی- روان‏شناختی، سازوکار قانونی-حقوقی، سازوکارسیاست‏گذاری، سازوکار حمایتی، سازوکار تجهیزاتی، سازوکار محیطی- جغرافیایی دسته‏بندی و تحلیل شدند و در مدل اشتراوس و کوبین جای‏گزاری شدند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات